ويولون
ويولون در اصل سازى شرقى است که بعد از جنگ‌هاى صليبى به اروپا راه يافت. نخستين سازندگان معروف ويولون در ايتاليا پيدا شدند. ويولون داراى چهار سيم است و به دو روش اجرا مى‌شود. با آرشه وپيتسيکاتو آهنگ بدون آرشه و با ضربات انگشتاست. اين ساز کوچک از جمله سازهاى زهى است.
ويولون اصيل جنسش از چوب است و وزن سبک و انداه‌اى کوچک دارد. ويولون داراى بدنه، دسته و سراست.
ويولون از اواخر دورهٔ ناصرالدين‌شاه جاى کمانچه را در ايران گرفت؛ و نوازندگان کمانچه تکنيک خود را به ويولون انتقال دادند و جز استاد ابوالحسن صبا و ساير شاگردان مدرسهٔ عالى موسيقى که ويولون را با تکنيک حقيقى آن مى‌نواختند، بقيه ويولونيست‌هاى ايرانى از روش کمانچه‌کش‌ها پيروى مى‌کردند. شيوهٔ استاد صبا با شاگردانش منتقل شد و آنها با تغييراتى چند، ويولون را تا حدودى از تکنيک کمانچه‌کشى جدا کردند. از اين‌رو نوازندگان اين دو ساز، گاه هر دو را مى‌نواخته‌اند و به هر دو تسط داشته‌اند. استادان نوازندهٔ ويولون چون على‌نقى وزيرى و ابوالحسن صبا، مکاتبى را براى اجراى موسيقى با اين ساز بوجود آوردند.
ديگر نوازندگان کمانچه و ويولون
حسين خان اسماعيل‌زاده، باقرخان رامشگر، حسين خان منگ آفرين، رکن‌الدين مختاري، حسام‌السلطنه، حسين ياحقي، رضا محجوبي، موسى نى‌داود، ابراهيم منصوري، مهدى خالدي، حسينقلى طاطايي، محمود ذوالفنون، محمود تاج‌بخش، مجيد وفادار، على تجويدي، رحمت‌الله بديعي، حبيب‌الله بديعي، پرويز ياحقي، عطاءالله خرم، همايون خرم، بزرگ لشگري، جواد لشگري، شاپور نياکان، اسدالله ملک، عباس شاپوري، احمد فروتن راد، حسينعلى ملاح، محمد ميرنقيبي، نصرت‌الله گلپايگاني، داود گنجه‌اي، اردشير کامکار، اصغر بهاري، سعيد فرج‌پوري، على‌اکبر شکارچي، کامران داروغه، کامران کلهر، محمد مقدسي، مجتبيٰ ميرزاده، محمد بهارلو، مهدى مفتاج، مهدى آذرسينا.
پيانو
پيانو به دو شکل مختلف ساخته مى‌شود. نوعى از آن که در فارسى بنام ”پيانو رويال“ معروف است، جعبهٔ سه‌گوش بزرگى است که روى سه پايهٔ قطورى قرار گرفته و سيم‌هاى آن بطور افقى درون جعبه کشيده شده و چکش‌ها از زير به اين سيم‌ها برخوردارند. نوع ديگر که پيانوى کوچک است، جعبه‌اى است کوچک‌تر که بطور عمودى و قائم ساخته مى‌شود. سيم‌ها در اين نوع در داخل آن بطور عمودى نصب مى‌گردند و چکش‌ها از جلو به سيم‌ها ضربه مى‌زنند.
اين ساز قادر به اجراى موسيقى در قلمرو پهناورى از اصوات است. پيانو در ۱۷۰۰ م ابداع شد و امروزه از محبوب‌ترين سازها بشمار مى‌رود.
در اواخر دوره قاجار و اوايل دوره پهلوي، سنتور همچون کمانچه مورد بى‌اعتنايى واقع شد و پيانو به نوعى جانشين آن گرديد. از اين‌رو بسيارى از نوازندگان پيانو تا زمان جواد معروفى که تکنيک‌هاى بين‌المللى پيانو را در موسيقى ايرانى وارد کرد، از نوعى صدادهى و تکنيک‌هاى سنتور بهره مى‌بردند.
از نوازندگان پيانو در ايران مى‌توان مشير همايون شهردار، مرتضى محبوبي، جواد معروفي، انوشيروان روحاني، اردشير روحاني، پرويز اتابکي، افليا پرتو و فخرى ملک‌پور را نام برد.
کلارنيت و فلوت
کلارنيت و فلوت از سازهاى غربى هستند که نوازندگان ايرانى توانسته‌اند آنها را به حالات و کيفيات موسيقى ايرانى تطبيق دهند و آنها را ايرانى کنند.
از نوازندگان کلارنيت مى‌توان قلى‌خان ياور، حسينعلى وزيرى تبار، سليم فرزان، ولى‌الله البرز، رضا گلشن‌راد، عباس تهراني، رضا ياوري.
از نوازندگان فلوت نيز اکبرخان فلوتى (رشتي)، عماد رام، سيروس فرصت و حدادى را مى‌توان برشمرد.
ويولون در اصل سازى شرقى است که بعد از جنگ‌هاى صليبى به اروپا راه يافت. نخستين سازندگان معروف ويولون در ايتاليا پيدا شدند. ويولون داراى چهار سيم است و به دو روش اجرا مى‌شود. با آرشه وپيتسيکاتو آهنگ بدون آرشه و با ضربات انگشتاست. اين ساز کوچک از جمله سازهاى زهى است.
ويولون اصيل جنسش از چوب است و وزن سبک و انداه‌اى کوچک دارد. ويولون داراى بدنه، دسته و سراست.
ويولون از اواخر دورهٔ ناصرالدين‌شاه جاى کمانچه را در ايران گرفت؛ و نوازندگان کمانچه تکنيک خود را به ويولون انتقال دادند و جز استاد ابوالحسن صبا و ساير شاگردان مدرسهٔ عالى موسيقى که ويولون را با تکنيک حقيقى آن مى‌نواختند، بقيه ويولونيست‌هاى ايرانى از روش کمانچه‌کش‌ها پيروى مى‌کردند. شيوهٔ استاد صبا با شاگردانش منتقل شد و آنها با تغييراتى چند، ويولون را تا حدودى از تکنيک کمانچه‌کشى جدا کردند. از اين‌رو نوازندگان اين دو ساز، گاه هر دو را مى‌نواخته‌اند و به هر دو تسط داشته‌اند. استادان نوازندهٔ ويولون چون على‌نقى وزيرى و ابوالحسن صبا، مکاتبى را براى اجراى موسيقى با اين ساز بوجود آوردند.
ديگر نوازندگان کمانچه و ويولون
حسين خان اسماعيل‌زاده، باقرخان رامشگر، حسين خان منگ آفرين، رکن‌الدين مختاري، حسام‌السلطنه، حسين ياحقي، رضا محجوبي، موسى نى‌داود، ابراهيم منصوري، مهدى خالدي، حسينقلى طاطايي، محمود ذوالفنون، محمود تاج‌بخش، مجيد وفادار، على تجويدي، رحمت‌الله بديعي، حبيب‌الله بديعي، پرويز ياحقي، عطاءالله خرم، همايون خرم، بزرگ لشگري، جواد لشگري، شاپور نياکان، اسدالله ملک، عباس شاپوري، احمد فروتن راد، حسينعلى ملاح، محمد ميرنقيبي، نصرت‌الله گلپايگاني، داود گنجه‌اي، اردشير کامکار، اصغر بهاري، سعيد فرج‌پوري، على‌اکبر شکارچي، کامران داروغه، کامران کلهر، محمد مقدسي، مجتبيٰ ميرزاده، محمد بهارلو، مهدى مفتاج، مهدى آذرسينا.
پيانو
پيانو به دو شکل مختلف ساخته مى‌شود. نوعى از آن که در فارسى بنام ”پيانو رويال“ معروف است، جعبهٔ سه‌گوش بزرگى است که روى سه پايهٔ قطورى قرار گرفته و سيم‌هاى آن بطور افقى درون جعبه کشيده شده و چکش‌ها از زير به اين سيم‌ها برخوردارند. نوع ديگر که پيانوى کوچک است، جعبه‌اى است کوچک‌تر که بطور عمودى و قائم ساخته مى‌شود. سيم‌ها در اين نوع در داخل آن بطور عمودى نصب مى‌گردند و چکش‌ها از جلو به سيم‌ها ضربه مى‌زنند.
اين ساز قادر به اجراى موسيقى در قلمرو پهناورى از اصوات است. پيانو در ۱۷۰۰ م ابداع شد و امروزه از محبوب‌ترين سازها بشمار مى‌رود.
در اواخر دوره قاجار و اوايل دوره پهلوي، سنتور همچون کمانچه مورد بى‌اعتنايى واقع شد و پيانو به نوعى جانشين آن گرديد. از اين‌رو بسيارى از نوازندگان پيانو تا زمان جواد معروفى که تکنيک‌هاى بين‌المللى پيانو را در موسيقى ايرانى وارد کرد، از نوعى صدادهى و تکنيک‌هاى سنتور بهره مى‌بردند.
از نوازندگان پيانو در ايران مى‌توان مشير همايون شهردار، مرتضى محبوبي، جواد معروفي، انوشيروان روحاني، اردشير روحاني، پرويز اتابکي، افليا پرتو و فخرى ملک‌پور را نام برد.
کلارنيت و فلوت
کلارنيت و فلوت از سازهاى غربى هستند که نوازندگان ايرانى توانسته‌اند آنها را به حالات و کيفيات موسيقى ايرانى تطبيق دهند و آنها را ايرانى کنند.
از نوازندگان کلارنيت مى‌توان قلى‌خان ياور، حسينعلى وزيرى تبار، سليم فرزان، ولى‌الله البرز، رضا گلشن‌راد، عباس تهراني، رضا ياوري.
از نوازندگان فلوت نيز اکبرخان فلوتى (رشتي)، عماد رام، سيروس فرصت و حدادى را مى‌توان برشمرد.
نظرات (۱)